Karton na kole to nie śmieć. Dlaczego kierowcy osłaniają opony przed słońcem?

Karton oparty o koło zaparkowanego samochodu – widok, który wielu uzna za przypadkowy odpad. Tymczasem w Polsce coraz częściej pojawia się celowe zabezpieczenie ogumienia przed promieniowaniem UV i wysoką temperaturą. Temperatury przekraczające 35 stopni Celsjusza nie są już rzadkością także na północy Europy, a długotrwałe postojenie w pełnym słońcu przyspiesza nieodwracalne starzenie opon. Właściciele kamperów, przyczep kempingowych, samochodów zabytkowych i aut sezonowych sięgają po karton, maty lub pokrowce – ale czy to naprawdę działa?

Dlaczego słońce niszczy opony szybciej niż myślisz?

Opona to nie tylko kawałek gumy. To złożona konstrukcja z różnych mieszanek gumowych, warstw wzmacniających i związków chemicznych odpowiadających za elastyczność, trwałość i odporność atmosferyczną. Promieniowanie UV oraz wysoka temperatura inicjują nieodwracalne reakcje chemiczne w polimerach – materiał stopniowo traci elastyczność i pojawiają się mikropęknięcia.

Jak wskazuje Continental, na starzenie ogumienia wpływają tlen, ozon, promieniowanie UV, temperatura, wilgoć oraz upływ czasu. Producent wyraźnie zaleca, by opony przechowywane w magazynie znajdowały się w miejscu chłodnym, suchym, umiarkowanie wentylowanym i zacienionym. Tymczasem zamontowane w pojeździe stojącym na otwartym parkingu są wystawione na warunki dokładnie odwrotne – stąd pomysł osłaniania bocznych powierzchni.

Kto powinien chronić koła? Kampery, auta klasyczne i sezonowe

Zabezpieczenie ma największe znaczenie dla pojazdów, które przez wiele dni lub tygodni pozostają nieruchome w tym samym miejscu. Dotyczy to przede wszystkim kamperów i przyczep ustawionych na parcelach, samochodów klasycznych, aut rekreacyjnych oraz pojazdów użytkowanych tylko w określonej porze roku. Ich opony są obciążone masą pojazdu w tych samych punktach i równocześnie bezpośrednio wystawione na słońce.

Amerykańska agencja NHTSA podkreśla, że proces starzenia ogumienia zależy nie tylko od jazdy, ale także od warunków przechowywania. Opona może się starzeć, gdy samochód niemal nie opuszcza parkingu. Goodyear w swoich zaleceniach dodaje, że osłona zewnętrzna powinna być nieprzezroczysta, wodoodporna i umożliwiać wentylację – szczelne owinięcie grozi gromadzeniem wilgoci i nadmiernym wzrostem temperatury pod przykryciem.

Karton doraźnie, ale nie na zawsze – jak prawidłowo zabezpieczyć opony?

Zwykły karton ogranicza dopływ światła do bocznej powierzchni opony, ale jest rozwiązaniem doraźnym. Nie jest odporny na deszcz, nasiąka wodą i może zostać porwany przez wiatr. Nie wolno go mocować w sposób, który grozi pozostawieniem elementów przy kole przed ruszeniem. Na długi postój lepiej sprawdzi się nieprzezroczysty pokrowiec przeznaczony do konkretnego rozmiaru koła.

Osłanianie kół nie ma sensu podczas krótkiego postoju – kilkadziesiąt minut czy regularna codzienna eksploatacja nie uzasadnia zakładania pokrowców. Korzyść pojawia się przy wielodniowym lub wielotygodniowym postoju w pełnym słońcu. Pamiętaj jednak, że osłona nie zastąpi kontroli technicznej – nie chroni przed zbyt niskim ciśnieniem, przeciążeniem, uszkodzeniem mechanicznym ani kontaktem z substancjami ropopochodnymi. W przypadku długiego postoju należy stosować zalecenia producenta dotyczące ciśnienia i odciążenia kół.

Pęknięcia na boku groźniejsze niż płytki bieżnik

Kierowcy często koncentrują się na głębokości bieżnika, a tymczasem NHTSA zaleca kontrolowanie ogumienia co najmniej raz w miesiącu, zwracając uwagę na spękania, wybrzuszenia, przecięcia i odkształcenia ścian bocznych. W Polsce minimalna dopuszczalna głębokość bieżnika wynosi 1,6 mm, ale opony z widocznymi pęknięciami naruszającymi osnowę nie mogą być używane, nawet jeśli bieżnik jest głęboki.

Datę produkcji odczytasz z czterech ostatnich cyfr kodu na boku opony. Przykładowo 2625 oznacza 26. tydzień 2025 roku. Sam wiek nie jest jedynym kryterium – znaczenie mają sposób eksploatacji, przebieg, temperatura, ciśnienie, obciążenie i historia napraw. Karton ustawiony przy kole nie zatrzyma naturalnego starzenia gumy, może jednak ograniczyć jeden z najważniejszych czynników przyspieszających ten proces.

Informacje pochodzą z materiałów opublikowanych przez Continental, Goodyear oraz amerykańską agencję NHTSA.